Mirtor (mirtazapina): na co pomaga, dlaczego usypia i jak go bezpiecznie stosować

Mirtor lek: czym jest i co odróżnia go od SSRI

Podmiotem odpowiedzialnym za Mirtor jest Orion Corporation. W klasyfikacji ATC (N06AX11) trafia do grupy „inne leki przeciwdepresyjne”, bo działa inaczej niż sertralina czy escitalopram. Mirtazapina blokuje w mózgu presynaptyczne receptory alfa-2, dzięki czemu wzmacnia przekaźnictwo noradrenaliny i serotoniny, a jednocześnie blokuje receptory serotoninowe 5-HT2 i 5-HT3.

Za charakterystyczną senność odpowiada blokowanie receptora histaminowego H1. Lek praktycznie nie działa przeciwcholinergicznie, więc w dawkach leczniczych jego wpływ na serce i krążenie jest ograniczony, choć może obniżać ciśnienie przy wstawaniu. Ogólny opis substancji, niezależny od marki, znajdziesz na stronie o mirtazapinie, a porównanie z innymi grupami w przeglądzie leków przeciwdepresyjnych.

Mirtor: na co jest wskazany

ChPL wymienia jedno wskazanie: leczenie epizodów dużej depresji u dorosłych. Więcej o samej chorobie przeczytasz w poradniku o depresji. Bezsenność, lęk czy brak apetytu nie są osobnymi wskazaniami, nawet jeśli lek wpływa na sen i łaknienie. Jeśli lekarz zalecił mirtazapinę z innego powodu, to jego decyzja kliniczna, którą warto z nim omówić.

U dzieci i młodzieży poniżej 18 lat Mirtoru nie należy stosować: w dwóch krótkich badaniach nie wykazano skuteczności, a są też zastrzeżenia dotyczące bezpieczeństwa. U seniorów charakterystyka nie przewiduje innej dawki niż u młodszych dorosłych, ale zaleca ścisłą kontrolę przy jej zwiększaniu.

Mirtor 15, 30 i 45 mg: postać tabletki i pora przyjmowania

Jedna tabletka Mirtoru zawiera 15 mg, 30 mg albo 45 mg mirtazapiny. Każda z tych mocy ma tę samą postać, czyli tabletkę rozpadającą się w ustach: kładziesz ją na języku, a po rozpuszczeniu przełykasz, bez wody. Taka forma ułatwia sprawę, gdy przełykanie zwykłych tabletek sprawia ci trudność. Moc nie zmienia zastosowania, a którą dostaniesz, ustala lekarz.

Mirtazapina długo utrzymuje się w organizmie (jej okres półtrwania to 20-40 godzin), więc wystarcza jedno przyjęcie na dobę. Charakterystyka zaleca przyjmowanie najlepiej wieczorem, przed pójściem spać, ale nie podaje konkretnej liczby minut. W praktyce chodzi o to, by senność, którą lek wywołuje, przypadała na noc.

Tabletki zawierają aspartam, źródło fenyloalaniny: 3 mg w tabletce 15 mg, 6 mg w tabletce 30 mg i 9 mg w tabletce 45 mg. Osoby z fenyloketonurią muszą o tym poinformować lekarza.

Kiedy Mirtor zaczyna działać i ile trwa terapia

Pierwsze zmiany charakterystyka opisuje zwykle po 1-2 tygodniach przyjmowania, a gdy dawka jest dobrana trafnie, odpowiedź na leczenie powinna być widoczna w ciągu 2-4 tygodni. Brak poprawy w tym czasie to temat do rozmowy z lekarzem, a nie powód, by na własną rękę zwiększać dawkę lub przerywać kurację.

Leczenie depresji kontynuuje się aż do całkowitego ustąpienia objawów, co zwykle trwa co najmniej pół roku. Lek odstawia się stopniowo, w tempie ustalonym z lekarzem, żeby ograniczyć objawy odstawienne.

Działania niepożądane Mirtoru: senność, apetyt i waga

W badaniach kontrolowanych placebo u ponad 5% pacjentów najczęściej pojawiały się: senność i uspokojenie, suchość w ustach, wzrost apetytu i masy ciała, zawroty głowy oraz zmęczenie. Z ChPL wynika też, że niższa dawka na ogół nie łagodzi senności, może za to osłabić efekt przeciwdepresyjny. Tabela ChPL podaje m.in.:

• bardzo często (co najmniej u 1 osoby na 10): senność i uspokojenie, ból głowy, suche usta, wzmożony apetyt oraz wzrost masy ciała;
• często (od 1 osoby na 100 do 1 na 10): zmęczenie, zawroty głowy, letarg, drżenie, nietypowe sny, dezorientacja, lęk i bezsenność, a poza tym nudności, wymioty, biegunka lub zaparcie, wysypka, obrzęki nóg, bóle mięśni, stawów i pleców oraz spadek ciśnienia przy wstawaniu;
• niezbyt często (od 1 osoby na 1000 do 1 na 100): wśród innych omdlenia, mrowienia, zespół niespokojnych nóg, niepokój ruchowy, pobudzenie, koszmary senne, omamy i mania.

Mirtor: sygnały ostrzegawcze, przy których nie czekasz

Mirtazapina rzadko hamuje pracę szpiku i obniża liczbę białych krwinek. Jeśli pojawi się gorączka, ból gardła, zapalenie w jamie ustnej albo inne oznaki zakażenia, pilnie skontaktuj się z lekarzem: według charakterystyki leczenie należy wtedy przerwać i zbadać krew. Zgony opisane przy tym powikłaniu dotyczyły wyłącznie pacjentów w wieku powyżej 65 lat. Leczenie przerywa się przy żółtaczce oraz przy rozległych zmianach skórnych z pęcherzami, gorączką czy złuszczaniem, bo mogą to być ciężkie reakcje skórne zagrażające życiu.

Pilnej pomocy wymaga też zestaw objawów zespołu serotoninowego: wysoka gorączka, sztywność mięśni, mimowolne skurcze mięśni (mioklonie), splątanie i narastające pobudzenie. Lekarz musi wiedzieć o pojawieniu się manii, napadów drgawkowych albo silnego niepokoju ruchowego. Podobnie jak inne leki przeciwdepresyjne, mirtazapina w pierwszych tygodniach i po każdej zmianie dawki może przejściowo nasilić myśli samobójcze, zwłaszcza przed 25. rokiem życia; o czymś takim mówisz lekarzowi natychmiast. Dlatego ChPL zaleca też, by na początku pacjent dostawał możliwie najmniejszą liczbę tabletek.

Mirtor a alkohol i prowadzenie samochodu

Alkohol: mirtazapina może wzmacniać hamujący wpływ alkoholu na ośrodkowy układ nerwowy, dlatego charakterystyka zaleca unikanie alkoholu przez cały czas terapii. Połączenie nasila senność i spowolnienie, a charakterystyka ostrzega, że przy przedawkowaniu, zwłaszcza kilku substancji naraz, możliwe są zdarzenia ciężkie, także śmiertelne.

Za kierownicą: wpływ leku na prowadzenie pojazdów ChPL ocenia jako niewielki lub umiarkowany, a koncentracja i czujność mogą być słabsze, szczególnie na starcie terapii. Według charakterystyki w trakcie leczenia przeciwdepresyjnego nie powinno się wykonywać zadań, które wymagają pełnej uwagi, np. jeździć samochodem ani obsługiwać maszyn.

Leki, z którymi Mirtor łączy się ostrożnie albo wcale

Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie z inhibitorami MAO; od ich odstawienia do rozpoczęcia mirtazapiny, i odwrotnie, powinny minąć około dwa tygodnie. Ostrożności i obserwacji wymaga łączenie z innymi lekami działającymi na serotoninę, m.in. SSRI, wenlafaksyną, tramadolem, tryptanami, solami litu, linezolidem i zielem dziurawca.

Mirtazapina nasila uspokajające działanie benzodiazepin, leków przeciwpsychotycznych, przeciwhistaminowych i opioidów. U osób przyjmujących warfarynę trzeba kontrolować INR. Ryzyko zaburzeń rytmu serca rośnie przy innych lekach wydłużających odstęp QT. Stężenie mirtazapiny we krwi spada przy karbamazepinie lub fenytoinie, a rośnie przy ketokonazolu albo cymetydynie. Lista wszystkich przyjmowanych preparatów to obowiązkowa część rozmowy z lekarzem.

Mirtor u kobiet w ciąży i karmiących

Ograniczone dane nie wskazują na większe ryzyko wad wrodzonych, ale przy przepisywaniu leku w ciąży zaleca się ostrożność. Jeśli mirtazapina była przyjmowana do porodu lub krótko przed nim, noworodek wymaga obserwacji w kierunku objawów odstawiennych. Do mleka przechodzą bardzo małe ilości leku; o karmieniu piersią i kontynuacji terapii decyduje się wspólnie z lekarzem, ważąc korzyści dla matki i dziecka.

Mirtor a uzależnienie i status psychotropu

W języku potocznym psychotropem bywa nazywany każdy lek na psychikę. W sensie prawnym mirtazapina nim nie jest: nie figuruje w wykazie substancji psychotropowych, a Mirtor ma zwykłą kategorię Rp. Charakterystyka mówi wprost, że mirtazapina nie powoduje uzależnienia.

Gdy po długiej kuracji odstawisz tabletki z dnia na dzień, mogą jednak pojawić się objawy odstawienia; ChPL wymienia przede wszystkim zawroty i bóle głowy, lęk, pobudzenie oraz nudności. Zwykle są łagodne i mijają same, ale właśnie dlatego zakończenie kuracji planuje się z lekarzem.

Zamienniki Mirtoru i koszt leczenia

Mirtazapinę zawierają też m.in. AuroMirta ORO, Mirtagen, Mirtazapine Bluefish, Mirzaten i Remirta Oro. Na rynku są zarówno tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej, jak i tabletki powlekane. Zamiennik wydany w aptece musi mieć tę samą moc i postać, co sprawdzi farmaceuta, o ile lekarz nie zastrzegł na recepcie braku zamiany. Zmiana na inną substancję należy wyłącznie do lekarza.

Koszt opakowania zależy od apteki, liczby tabletek i ewentualnej refundacji w twoim wskazaniu. Czy Mirtor jest refundowany, sprawdzisz w bieżącym obwieszczeniu Ministra Zdrowia o lekach refundowanych, a najprościej u farmaceuty.

Recepta na Mirtor: jak przedłużyć leczenie, które już trwa

Bez recepty Mirtoru legalnie nie dostaniesz, a preparaty z nielegalnych źródeł bywają podrobione. Depresję rozpoznaje i pierwszy lek dobiera psychiatra podczas wizyty. Przez recepte24 możesz wnioskować o przedłużenie leczenia, które już prowadzisz i na które masz dokumentację. Formularz przyjmuje wnioski całą dobę, lekarz rozpatruje je w godzinach pracy, a pytania zadaje na czacie, bez połączeń głosowych i kamery.

Ponieważ mirtazapina nie należy do substancji psychotropowych, nie dotyczy jej wymóg badania w ciągu ostatnich trzech miesięcy, obowiązujący m.in. przy lekach z substancjami z grup II-P, III-P i IV-P. Lekarz i tak sprawdza aktualność leczenia, a listę potrzebnych dokumentów podpowiada poradnik o przygotowaniu do kontynuacji.

Lekarz może odmówić, jeśli uzna, że potrzebujesz wizyty. Opłata dotyczy oceny wniosku przez lekarza, dlatego przy odmowie nie podlega zwrotowi. Przebieg wniosku opisuje strona e-recepty na leki psychiatryczne.