Zolafren (olanzapina): jak działa, w jakich chorobach pomaga i jak bezpiecznie kontynuować leczenie
Zolafren to lek przeciwpsychotyczny firmy Adamed z olanzapiną, wydawany na receptę. Psychiatra przepisuje go dorosłym ze schizofrenią, przy manii o umiarkowanym lub ciężkim przebiegu, a także po to, by chronić przed kolejnym rzutem choroby afektywnej dwubiegunowej, gdy wcześniejszy epizod maniakalny ustąpił właśnie dzięki olanzapinie. Jeśli przyjmujesz go już z zalecenia psychiatry, wniosek o kontynuację złożysz u nas o każdej porze, a lekarz oceni go w godzinach pracy.
Płacisz dopiero po wypełnieniu wniosku · każde zgłoszenie ocenia lekarz z PWZ · płacisz za ocenę lekarza, nie za dokument
Zolafren w skrócie: substancja i sposób działania
Substancją czynną Zolafrenu jest olanzapina: neuroleptyk, który klasyfikacja ATC umieszcza wśród diazepin, oksazepin, tiazepin i oksepin (kod N05AH03). W charakterystyce produktu leczniczego (ChPL) ma ona trzy role: działa przeciwpsychotycznie, hamuje manię i wyrównuje nastrój. Olanzapina działa na wiele układów receptorowych naraz: wykazuje powinowactwo m.in. do receptorów serotoninowych 5HT2, dopaminowych D2, histaminowych H1 i muskarynowych, przy czym do receptorów 5HT2 silniejsze niż do D2.
Zolafren to jeden z wielu produktów z tą substancją. To, co dotyczy każdego z nich, opisujemy przy samej substancji czynnej, olanzapinie, a na tle pozostałych neuroleptyków pokazuje ją nasze zestawienie leków przeciwpsychotycznych.
Na co jest Zolafren: wskazania u dorosłych
U niepełnoletnich, czyli przed ukończeniem 18 lat, ChPL olanzapiny nie zaleca. Odradza się ją również u osób z otępieniem, u których pojawiła się psychoza lub zaburzenia zachowania, ponieważ w badaniach z udziałem seniorów rosła przy niej liczba zgonów i incydentów naczyniowo-mózgowych, np. udarów. To samo dotyczy objawów psychotycznych u chorego na Parkinsona, które wywołały leki będące agonistami dopaminy. Rozpoznanie i wybór leku należą do psychiatry. Więcej o tych rozpoznaniach mówią nasze teksty o przebiegu schizofrenii oraz CHAD, czyli chorobie dwubiegunowej.
- Schizofrenia: łagodzenie objawów, a u tych, którym pierwsza faza terapii przyniosła poprawę, także długotrwała kuracja podtrzymująca.
- Epizody manii o nasileniu średnim lub ciężkim, samodzielnie albo razem z innymi lekami.
- Ochrona przed nawrotem w chorobie afektywnej dwubiegunowej, jeśli to właśnie olanzapina opanowała wcześniej epizod maniakalny.
Tabletki i kapsułki: jakie moce są w obrocie
W aptece znajdziesz Zolafren w dwóch postaciach: kapsułki twarde mają moc 5 mg, 7,5 mg albo 10 mg, a tabletki powlekane 5 mg, 10 mg, 15 mg albo 20 mg. Lek można przyjmować niezależnie od posiłków, bo jedzenie nie wpływa na wchłanianie olanzapiny. Dawkę ustala psychiatra, biorąc pod uwagę rozpoznanie, wiek, płeć, palenie tytoniu, choroby wątroby i nerek oraz inne przyjmowane leki.
Nie zmieniaj dawki i nie odstawiaj leku sam. Gwałtowne przerwanie kuracji rzadko, ale jednak, wywoływało pocenie się, kłopoty ze snem, drżenie, lęk, mdłości albo wymioty. Z tego powodu ChPL radzi rozważyć stopniową redukcję dawki, gdy leczenie ma się skończyć. Tabletki powlekane 5 mg i 10 mg zawierają laktozę i barwnik E 110, który może wywoływać reakcje alergiczne; skład pozostałych mocy i kapsułek sprawdź w ich ulotce.
Skutki uboczne: senność, waga i metabolizm
Do bardzo częstych działań niepożądanych (co najmniej 1 na 10 osób) ChPL zalicza senność, przyrost masy ciała, spadek ciśnienia przy wstawaniu (niedociśnienie ortostatyczne) i zwiększenie stężenia prolaktyny we krwi.
- Często (od 1 do mniej niż 10 na 100 leczonych): wzmożony apetyt, wyższe wyniki glukozy, cholesterolu i triglicerydów, suchość w jamie ustnej i zaparcia, zawroty głowy, poczucie zmęczenia, obrzęki, wysypka, ból stawów, parkinsonizm, dyskinezy i akatyzja (niepokój ruchowy, przez który trudno usiedzieć w miejscu), słabsze libido i problemy z erekcją, a także przemijające podwyższenie enzymów wątrobowych.
- Masa ciała: przy leczeniu trwającym co najmniej 48 tygodni przyrost o 7% lub więcej wagi wyjściowej dotyczył 64,4% pacjentów. W ChPL znajdziesz przykładowy harmonogram badań: masę ciała mierzy się przed startem terapii, w 4., 8. i 12. tygodniu, a dalej co trzy miesiące; glikemię na początku, w 12. tygodniu i następnie corocznie; profil lipidowy na początku, w 12. tygodniu i później raz na 5 lat.
- Rzadsze, ale groźne: drgawki, zakrzepica żylna, ciężka hiperglikemia z kwasicą oraz złośliwy zespół neuroleptyczny, w którym pojawiają się bardzo wysoka gorączka, sztywne mięśnie, zaburzona świadomość i niestabilne tętno oraz ciśnienie. Takie objawy wymagają pilnej pomocy lekarskiej, a w zagrożeniu życia dzwoń pod 112.
Zolafren a alkohol, papierosy, inne leki i prowadzenie auta
Ponieważ olanzapina celuje głównie w ośrodkowy układ nerwowy, ChPL wymaga ostrożności, gdy pacjent sięga po alkohol albo bierze inne środki wpływające na mózg, choćby uspokajające lub nasenne. Bezpieczniej jest w trakcie leczenia nie pić, a wątpliwości omówić z psychiatrą prowadzącym.
Na stężenie olanzapiny wpływają palenie tytoniu i karbamazepina, które przyspieszają jej rozkład, oraz fluwoksamina i cyprofloksacyna, które go hamują. Jeśli zaczynasz albo rzucasz palenie lub dostajesz nowy lek, powiedz o tym lekarzowi. Uważać trzeba też przy jednoczesnym stosowaniu leków, które wydłużają odstęp QT w EKG, a przyjęty węgiel aktywowany ogranicza ilość olanzapiny wchłanianej z przewodu pokarmowego.
Zolafrenu nie wolno przyjmować, jeśli jesteś uczulony na którykolwiek jego składnik albo masz rozpoznane zagrożenie jaskrą z wąskim kątem przesączania. Ostrożność dotyczy m.in. przerostu prostaty, napadów drgawek w przeszłości, chorób wątroby, małej liczby krwinek białych i chorób serca.
Badań nad prowadzeniem pojazdów nie przeprowadzono, ale olanzapina może wywoływać senność i zawroty głowy. ChPL zaleca więc szczególną ostrożność przy prowadzeniu samochodu i obsłudze maszyn.
Zolafren w czasie ciąży i laktacji
Kobieta w ciąży może przyjmować olanzapinę wyłącznie wtedy, gdy oczekiwany pożytek dla niej jest większy niż zagrożenie dla rozwijającego się dziecka, więc jeśli jesteś w ciąży albo ją planujesz, daj znać lekarzowi. Jeśli matka brała lek w ostatnim, trzecim trymestrze, u noworodka mogą się pojawić objawy pozapiramidowe albo zespół odstawienny. Substancja przechodzi do pokarmu kobiecego, dlatego ChPL zaleca, by w czasie kuracji nie karmić piersią.
Czy Zolafren uzależnia i czy jest psychotropem
W potocznym i medycznym sensie Zolafren jest lekiem psychotropowym, bo działa na psychikę. Prawo patrzy na to inaczej: olanzapina nie figuruje w wykazie substancji psychotropowych, więc formalnie psychotropem nie jest, a Zolafren wydaje się na zwykłą receptę (Rp).
ChPL nie wymienia uzależnienia wśród działań niepożądanych olanzapiny. Nagłe odstawienie może jednak wywołać opisane wyżej objawy, a w badaniach nad zapobieganiem nawrotom olanzapina wypadała lepiej niż placebo, więc przerwanie leczenia podtrzymującego wiąże się z ryzykiem powrotu choroby. Decyzję o zakończeniu terapii podejmuje psychiatra.
Zamiennik leku Zolafren i cena
Olanzapinę zawiera wiele produktów, np. Zyprexa, Olanzapina Viatris, Olzapin, Zalasta, Ranofren czy Zolaxa. Część z nich ma postać tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej, a olanzapina jest też dostępna w zastrzykach o przedłużonym uwalnianiu, wydawanych w innym trybie (Rpz). Zmianę producenta lub postaci uzgodnij z lekarzem albo farmaceutą.
Ile zapłacisz, zależy od mocy tabletki lub kapsułki, liczby sztuk w pudełku i tego, czy przysługuje ci refundacja. Bieżącą odpłatność podaje ogłaszany przez Ministra Zdrowia wykaz leków refundowanych, a w aptece farmaceuta wyliczy ją przy okienku.
Recepta na Zolafren: kontynuacja leczenia u nas
Zolafren wydaje się tylko na receptę i legalnie nie kupisz go bez recepty, a tabletki z nielegalnego obrotu bywają podróbkami albo mają inną dawkę niż deklarowana.
Nasz formularz przyjmuje wnioski całą dobę, a lekarz ocenia je w godzinach pracy. Usługa służy kontynuacji leczenia ustalonego przez psychiatrę i udokumentowanego, np. wypisem ze szpitala, zaświadczeniem z poradni albo wcześniejszą receptą. Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty w art. 42 ust. 2 dopuszcza wystawienie recepty bez badania pacjenta, gdy kontynuację uzasadnia jego dokumentacja medyczna. Rozpoznania, doboru pierwszego leku i zmian w terapii u nas nie przeprowadzisz: to zadania psychiatry na wizycie.
Lekarz może dopytać na czacie, poprosić o dokumenty (masz na to 48 godzin) albo odmówić, np. gdy opis wskazuje na pogorszenie wymagające wizyty u psychiatry. Opłata dotyczy oceny wniosku przez lekarza, dlatego przy odmowie nie podlega zwrotowi. Najdłuższy możliwy termin realizacji e-recepty to 365 dni; krótsze obowiązują dla antybiotyków (7 dni) i dla środków odurzających oraz substancji psychotropowych (30 dni). Całą drogę opisujemy na stronie recepta psychiatryczna online.
Gdy jest naprawdę trudno, nie czekaj na wniosek. E-konsultacja nie jest pomocą w nagłym kryzysie. Pod tymi numerami ktoś odbierze o każdej porze, także w nocy i w święta:
- 116 123 - telefon dla dorosłych w kryzysie, całodobowo i bezpłatnie
- 800 70 2222 - Centrum Wsparcia, całodobowo i bezpłatnie
- 112 - gdy życie jest bezpośrednio zagrożone
Substancja czynna
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zolafren (Rejestr Produktów Leczniczych)
- Ulotka dla pacjenta Zolafren (Rejestr Produktów Leczniczych)
- Ustawa z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. 2026 poz. 37)
- Ustawa z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz.U. 2026 poz. 612)
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu substancji psychotropowych, środków odurzających oraz nowych substancji psychoaktywnych (Dz.U. 2024 poz. 1139)
Jak zdobyć receptę na Zolafren - krok po kroku
- 1
Wejdź w formularz wniosku o receptę na Zolafren - przyjmuje zgłoszenia całą dobę, także w nocy, w weekend i święta.
- 2
Wypełnij wniosek: dane, krótki wywiad medyczny i nazwa leku, który kontynuujesz.
- 3
Opłać konsultację (250,00 zł) BLIK-iem lub kartą.
- 4
Lekarz weryfikuje zgłoszenie w godzinach pracy serwisu i podejmuje decyzję.
- 5
Otrzymujesz kod e-recepty e-mailem - w aptece podajesz kod i numer PESEL.
Wniosek o Zolafren wypełnisz w kilka minut
Formularz przyjmuje zgłoszenia o każdej porze. Płatność po wypełnieniu, 250,00 zł. O wystawieniu recepty decyduje lekarz.
- wpis do rejestru RPWDL
- każdy wniosek weryfikuje lekarz PWZ 3211301
- lekarz może dopytać na czacie
- płacisz za ocenę lekarza, nie za dokument
Najczęstsze pytania o receptę na Zolafren
W jakich chorobach psychiatra przepisuje Zolafren?
Ma trzy wskazania u dorosłych: schizofrenię (również jako terapia podtrzymująca na dłuższą metę), manię o umiarkowanym lub ciężkim nasileniu i profilaktykę nawrotów choroby afektywnej dwubiegunowej u osób, którym olanzapina wcześniej pomogła opanować epizod maniakalny. Przed ukończeniem 18 lat ChPL go nie zaleca, podobnie jak u chorych z otępieniem, u których wystąpiły objawy psychotyczne. Rozpoznanie stawia psychiatra.
Czy Zolafren to psychotrop i czy można się od niego uzależnić?
W mowie potocznej tak, bo wpływa na psychikę, jednak prawnie olanzapina psychotropem nie jest: brak jej w urzędowym wykazie, a Zolafren ma kategorię wydania Rp. ChPL nie wymienia uzależnienia wśród działań niepożądanych. Mimo to nie przerywaj kuracji nagle, bo zdarzały się wtedy poty, problemy ze snem, drżenie, niepokój i mdłości, a choroba może powrócić.
Jakie leki zawierają tę samą substancję co Zolafren?
Olanzapinę zawierają m.in. Zyprexa, Olanzapina Viatris, Olzapin, Zalasta, Ranofren i Zolaxa. Różnią się producentem, a czasem postacią: obok tabletek powlekanych i kapsułek są tabletki rozpuszczające się w jamie ustnej oraz zastrzyki o przedłużonym uwalnianiu. Przejście na preparat innego producenta uzgodnij z lekarzem albo farmaceutą, a zamianę olanzapiny na inną substancję wyłącznie z psychiatrą.
Czy przy Zolafrenie można pić alkohol?
Lepiej nie. Sama olanzapina potrafi wywołać senność i zawroty głowy, a jej głównym celem jest ośrodkowy układ nerwowy, więc ChPL nakazuje ostrożność przy alkoholu i innych lekach o działaniu ośrodkowym. Jeśli alkohol jest dla ciebie trudnym tematem, powiedz o tym psychiatrze prowadzącemu, bo ma to znaczenie dla całego planu leczenia.
Po jakim czasie Zolafren zaczyna działać?
Na efekt neuroleptyku czeka się różnie: według ChPL od kilku dni do kilku tygodni, a przez ten okres chory powinien być pod uważną obserwacją. Najwyższe stężenie olanzapiny we krwi pojawia się po 5-8 godzinach od przyjęcia, ale to nie to samo co ustąpienie objawów. W badaniach nad manią przewagę nad placebo widać było po trzech tygodniach.
Inne leki - lek przeciwpsychotyczny
Kariprazyna
Kariprazyna (Reagila): lek przeciwpsychotyczny stosowany w schizofrenii u dorosłych
Zobacz →Ta strona ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej. Informacje o dawkowaniu mają charakter ogólny - o dawce i sposobie stosowania decyduje lekarz. Zolafren to lek na receptę (Rp) - o jego wystawieniu decyduje lekarz po ocenie wniosku. Leki psychiatryczne, w tym uspokajające i nasenne, podlegają szczególnym zasadom i nie zawsze mogą być wystawione zdalnie.